Pro-rock
Radio SzczecinRadio Szczecin » Pro-rock » Prorock na rok 2026
Muzycy i ich kombinacje | Fot. Maciej Papke
Muzycy i ich kombinacje | Fot. Maciej Papke
Kolejny Prorock o coverach. Tym razem schemat odwrotny do tego z audycji z 24 października. Wtedy to zaprezentowałem pierwociny, utwory, które znamy raczej w innym, bo późniejszym wykonaniu. Teraz zaprezentuję utwory w wykonaniu wykonawców, którzy tchnęli w oryginały energię, której wcześniej w nich nie było. Są melodie, które dostały energetyków i wywołały adrenalinę w wykonaniu nieoryginalnym, w wykonaniu na nowo zinterpretowanym. Może nawet ciężko jest mówić w tym wypadku o coverach. To prędzej nowa interpretacja, muzyczne sterydy.

I kiedy przygotowywałem tę audycję, zaczęły mnie nurtować pytania — czy wszystkie melodie już wymyślono? Czy wykorzystano całą kombinację nut w sposób przyjazny dla ucha? A może pozostało już tylko naśladownictwo, czy też inspiracje niebezpiecznie zbliżone do oryginałów?
Matematyk próbuje mnie uspokoić. Ponoć liczba możliwych melodii jest w praktyce nieskończona. W tradycyjnym systemie zachodnim mamy 12 dźwięków w oktawie. Już krótka, 10-dźwiękowa melodia daje ponad 60 miliardów możliwych układów samych wysokości dźwięków. Nie liczyłem tego. Wyczytałem. I jeszcze ważny jest wpływ rytmu. Bo kiedy dodamy do tego zróżnicowane wartości rytmiczne, pauzy i akcenty, liczba wariantów rośnie wykładniczo.
A mimo to mamy ponoć nieuświadomione plagiaty albo bardzo podobne do siebie kawałki. Zespoły najczęściej tłumaczą się nieświadomą inspiracją tzw. kryptomnezją albo ograniczoną liczbą kombinacji dźwięków w muzyce popularnej.

Nie wiem ile z tych melodii będzie do przyjęcia przez ucho.
No dobra jest jeszcze pułapka muzyki pop, czy też szerzej — pułapka czterech akordów. To zjawisko polega na tym, że ogromna liczba piosenek wykorzystuje tę samą, powtarzalną sekwencję czterech akordów: C–G–Am–F. Mimo różnych melodii, tekstów, aranżacji i wykonawców utwory mają bardzo podobny szkielet harmoniczny. A to powoduje, że liczba naprawdę chwytliwych melodii spada do kilkuset tysięcy i być może dlatego nowe piosenki tak często przypominają stare przeboje. Niemniej, te same cztery akordy mogą prowadzić do zupełnie różnych emocji. O wszystkim decydują melodia, rytm, harmonia, dynamika i interpretacja. Każdy gitarzysta, nawet ten grający przy ognisku, zna moc tych czterech akordów i wie, że można nimi ograć cały śpiewnik.

Wyczytałem jeszcze o eksperymencie Damiena Riehla i Noaha Rubina. W 2020 roku tych dwóch amerykańskich muzyków i programistów stworzyło algorytm, który wygenerował wszystkie możliwe 8-nutowe melodie w jednej oktawie skali durowej (wiem o czym piszę, ale przyznam — tak nie do końca). Otrzymali absurdalne 68 miliardów kombinacji*

Nadal jednak nie odpowiedziałem sobie na pytanie, czy wszystko już było. Może to tylko moje poczucie, może pułapka czterech akordów, a może zwyczajnie coraz częściej rozpoznajemy znajome melodie w nowych aranżacjach.
Jak wiecie, obok muzyki i radia bliska jest mi fotografia. I w tej dziedzinie również czasami odnoszę wrażenie, że wszystko już sfotografowano. I na różne sposoby, techniki. Wszystkie kadry zostały wymyślone, a kolejne zdjęcia są tylko wariacjami na temat tych wcześniejszych. Mądrzejsi ode mnie przekonują jednak, że tak nie jest. Wciąż można zobaczyć coś inaczej, nawet jeśli patrzy się na ten sam świat.
Może więc nie chodzi o to, żeby wymyślić coś, czego jeszcze nie było. Może wystarczy znaleźć własny sposób, by opowiedzieć to na nowo.
A Wy jak myślicie? Czy w muzyce i fotografii wszystko już było? Czekam na Wasze opinie: papke@radioszczecin.pl

Audycja Prorock zatytułowana "Cudzym głosem" w sobotę 18 listopada o godzinie 20:00

O coverach pisałem tutaj - "Cudzesy"


-----
*W internecie znalazłem wytłumaczenie bardziej precyzyjne:
Damien Riehl i Noah Rubin wygenerowali około 68,7 miliarda melodii. W pierwszym zbiorze wykorzystali osiem wysokości dźwięków (skalę diatoniczną wraz z dźwiękiem oktawy) i sekwencje o długości 12 nut. Wynik to (8^{12}), czyli 68 719 476 736 kombinacji.
 

Zobacz także

2026-11-06, godz. 05:19 Być jak Rocky. Gonna Fly Now Zabrałem synów do kina. Właśnie mija 50 lat od premiery kultowego dramatu obyczajowego, jakim jest Rocky. Kina przypominają teraz ten obraz sprzed pół wieku… » więcej 2026-11-01, godz. 05:34 Polna trawa, a ja omijam cmentarze Nie przepadam za chodzeniem na cmentarz, choć bywam na nim stosunkowo często. Wynika to z moich obowiązków w pracy redakcyjnej. Niemniej jednak cmentarna… » więcej 2026-10-28, godz. 06:02 Dziady i domy Mówi się, że domy mają dusze. Przynajmniej niektóre, bo są i te bezduszne, z betonu, w których nie ma wolnej miłości. Ja, urodzony i wychowany w Odrzani… » więcej 2026-10-22, godz. 06:08 Cudzesy Ponad dekadę temu przygotowałem przewrotną audycję Prorock. Zagrałem – skupcie się – najmniej lubiane przeze mnie utwory z moich ulubionych płyt. Mamy… » więcej 2026-10-16, godz. 05:52 Wektory, dawanie i branie Byłem na koncercie. Nie zdarza się to tak często, jakbym sobie tego życzył – mało jest wydarzeń, które interesują mnie na tyle, abym za nie zapłacił… » więcej 2026-10-08, godz. 06:00 O fotografii Taki tytuł wymyśliłem sobie do najbliższej audycji Prorock – „O fotografii”. Oczywiście bezwstydnie go zgapiłem z kultowej pozycji napisanej przez… » więcej 2026-10-01, godz. 06:36 Pump up the volume! Moi synowie wrócili właśnie z Łodzi, z koncertu. Występował tam niejaki A$AP Rocky. Dwa dni z rzędu, bo tylu było chętnych. Nie wiecie, o kogo chodzi?… » więcej 2026-09-24, godz. 06:02 Lubię hygge, ale dajcie mi więcej światła 23 września zaczęła się astronomiczna jesień. Właśnie wtedy przypadła jesienna równonoc – moment, w którym dzień i noc były niemal równe. A to oznacza… » więcej 2026-09-16, godz. 06:03 Niezwykle zwykłe Dla niemal każdego z nas, to my sami jesteśmy najważniejsi. Stawiamy siebie w centrum własnego świata, bo przecież rzeczywistość poznajemy wyłącznie… » więcej 2026-09-10, godz. 07:35 Strony 78 i 79, czyli rzecz o okładkach Mówi się, by nie oceniać książki po jej okładce. Nie do końca się z tym powiedzeniem zgadzam. Mam też świadomość, że sens metaforyczny tego porzekadła… » więcej
12345