Trochę Kultury
Radio SzczecinRadio Szczecin » Trochę Kultury » Wydarzenia aktualne
Żona Edmunda Bałuki
Żona Edmunda Bałuki
Edmund Bałuka, to charyzmatyczny przywódcy robotników i uciekiniera z PRL, Edmunda Bałuki, który w czasach komunizmu był na Zachodzie najbardziej znanym szczecinianinem, a w wolnej Polsce odszedł w zapomnieniu.

Film „Bałuka” powstał z inicjatywy Adama Zadwornego we współpracy z Centrum Solidarności "STOCZNIA” w Szczecinie. Przez wiele lat Zadworny poszukiwał materiałów i informacji o jednej z najbardziej wyrazistych postaci szczecińskiej historii powojennej. SZczecina lat 70-tych XX wielu. To wiele spotkań, rozmów i korespondencji.Kiedy na początku XXI wieku reżyser odwiedził w Warszawie Edmunda Bałukę. Ten miał go wtedy zapytać: czy on jest archeologiem, bo czuje się „skamieniałością” dziejów Polski.

Edmund Bałuka, przez wielu nazywany „Atamanem”, urodził się w 1933 roku i zmarł w 2015. Był jedną z najbardziej niepokornych i charyzmatycznych postaci szczecińskiej opozycji. Zapisał się w historii jako przywódca strajku w Stoczni Szczecińskiej w 1970 roku, który stał się jednym z symboli robotniczego sprzeciwu wobec władzy komunistycznej.

Bałuka został zmuszony do emigracji, skąd nadal prowadził działalność opozycyjną, nie godząc się na kompromisy z reżimem. Był redaktorem naczelnym „Szerszenia”, którego prowadził w X dzielnicy Paryża, które były przemycane do Polski pod okładką „Naprawy samochodu na drodze”. „Szerszeń” rozpowszechnił się do Belgii, Anglii i Szwecji. Za swoją nieugiętą postawę wielokrotnie płacił wysoką cenę – był inwigilowany, represjonowany, a także więziony, m.in. w zakładzie karnym w Barczewie.

W marcu 1980 roku Bałuka wraz z grupą współpracowników z Francji i Polski, założył w Paryżu Polska Socjalistyczną Partię Pracy, której pierwszym krokiem do uzyskania wolności miało być powołanie Narodowego Zgromadzenia Konstytucyjnego. W 2018 roku ulica Obrońców Stalingradu została przemianowana na ulicę Edmunda Bałuki.
Posłuchaj rozmowy Małgorzaty Frymus z Adamem Zdwornym
 

Zobacz także

2026-09-28, godz. 20:33 Kolejne odsłony "Otwartych pracowni" [ROZMOWA] Po raz szósty szczecińscy twórcy otworzyli swoje pracownie dla mieszkańców naszego miasta. W ten weekend były to pracownie, często z kilkudziesięcioletnią… » więcej 2026-09-27, godz. 17:00 Owacje na stojąco dla Happysad i Chóru Politechniki Morskiej. 13. Wspólne Brzmienia przeszły do historii [POSŁUCHAJ… Rockowa energia i potęga około stu chóralnych głosów połączyły się w Złotej Sali Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie. 25 września… » więcej 2026-09-27, godz. 15:12 Finał 6. edycji Międzynarodowego Festiwalu im. prof. Marka Jasińskiego „Soni Spatium” w Stargardzie [ROZMOWA, Z… Dziś, 27 września 2026 roku, w Stargardzie dobiegnie końca 6. edycja trzydniowego Międzynarodowego Festiwalu im. prof. Marka Jasińskiego „Soni Spatium”… » więcej 2026-09-20, godz. 17:00 Niepowtarzalny "Mesjasz" Georga Friedricha Haendla W sercach i głowach na długo pozostanie wczorajsze wykonanie "Mesjasz" Georga Friedricha Haendla na zakończenie 17. Letniego Festiwalu Wędrownego na Gotyckim… » więcej 2026-09-20, godz. 17:00 Szczecińskie Ulice Polskich Pisarzy Szczecińskie Ulice Polskich Pisarzy pod takim hasłem odbył się w miniony piątek w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Szczecinie w Promediach panel dyskusyjne… » więcej 2026-09-20, godz. 17:00 Wspólne Brzmienia Chóru Politechniki Morskiej z zespołem Happysad [POSŁUCHAJ] Nostalgiczne, pełne emocji utwory, które od lat gromadzą pod sceną tłumy fanów, rozpisane na kilkadziesiąt głosów – tak zapowiada się trzynasta edycja… » więcej 2026-09-20, godz. 17:00 Koncert zespołu TSA MNKWL najmocniejszym akcentem 7. edycji Alei Gwiazd [POSŁUCHAJ, ZDJĘCIA] Szczecin na jeden wieczór ponownie zamienił się w tętniącą życiem, muzyczną stolicę Polski. Wszystko za sprawą siódmej edycji Alei Gwiazd w urokliwym… » więcej 2026-09-20, godz. 17:00 „Historie wagi lekkiej” nowa płyta Jackpotu Jackpot to szczeciński duet, który tworzą Kasia Buja-Kazuba i Maciej Kazuba – małżeństwo na scenie i w życiu. Ona śpiewa, on gra na gitarze i również… » więcej 2026-09-20, godz. 17:00 Adam Woronowicz w roli Wokulskiego w audioserialu Najnowsza adaptacja "Lalki" Bolesława Prusa podzieliła Polaków. W jednych, serial udostępniony w streamingu, wzbudza zachwyt, inni nie kryją oburzenia. Wielu… » więcej 2026-09-20, godz. 17:00 „Okres Przejściowy” nowy film Sergiusza Brasławskiego Film krótkometrażowy „Okres Przejściowy" o Szczecinie lat 90-tych Sergiusza Brasławskiego wchodzi w kolejny etap produkcji. Zdjęcia do filmu właśnie się… » więcej
12345