Trochę Kultury
Radio SzczecinRadio Szczecin » Trochę Kultury » Wydarzenia aktualne
Fot. Małgorzata Frymus
Fot. Małgorzata Frymus
Nagroda Nobla w dziedzinie literatury została przyznana południowokoreańskiej pisarce Han Kang. Wyróżniono ją za "intensywną poetycką prozę, która konfrontuje się z historycznymi traumami i ujawnia kruchość ludzkiego życia".

Han Kang rozpoczęła karierę w 1993 roku, publikując wiersze w magazynie "Literatura i społeczeństwo". Jej debiut prozatorski miał miejsce w 1995 roku wraz z publikacją zbioru opowiadań "Miłość z Yeosu", a wkrótce potem ukazały się kolejne dzieła prozatorskie. Wśród nich wyróżnia się powieść z 2002 roku "Twoje zimne ręce".

Międzynarodowy przełom w twórczości autorki nastąpił wraz z publikacją powieści z 2007 roku "Wegetarianka", w Polsce ukazała ona w 2015 roku. Książka, napisana w trzech częściach, przedstawia konsekwencje decyzji głównej bohaterki Yeong-hye o odmowie spożywania mięsa. Jej decyzja spotyka się z całkowicie odmiennymi reakcjami, a zachowanie jest odrzucane zarówno przez męża, jak i autorytarnego ojca. Ostatecznie Yeong-hye trafia do kliniki psychiatrycznej, popada w stan przypominający psychozę.
Wydana w 2010 roku książka "Wiatr wieje, idź" pisarki to duża i złożona powieść o przyjaźni i sztuce, w której silnie obecne są żal i pragnienie przemiany.

Fizyczna empatia Han Kang wobec ekstremalnych historii życia zostaje wzmocniona przez metaforyczny styl. "Greek Lessons" - "Lekcje greki" z 2011 roku to portret niezwykłej relacji między dwojgiem wrażliwych osób. Młoda kobieta, która po serii traumatycznych doświadczeń straciła zdolność mówienia, nawiązuje więź z nauczycielem greki, który sam traci wzrok. Z ich wad rozwija się krucha miłość. Książka to piękna medytacja nad utratą, intymnością i ostatecznymi warunkami języka.
W 2016 ukazuje się "The White Book" - w polskim tłumaczeniu z 2017 roku zatytułowana "Biała elegia", w której ponownie dominuje poetycki styl Han Kang. Książka to elegia poświęcona osobie, która mogła być starszą siostrą narratora, ale zmarła kilka godzin po narodzinach. W serii krótkich notatek, wszystkie dotyczące białych przedmiotów - kolor żałoby w Azji - autorka buduje strukturę utworu. To sprawia, że jest ona bardziej "świecką książką modlitewną" niż powieścią, jak również została opisana.

Innym znaczącym dziełem jest książka "„Nie żegnamy się" z 2021 roku, która w obrazie bólu jest powiązana z "Białą elegią". Akcja toczy się w cieniu masakry, która miała miejsce pod koniec lat 40. na południowokoreańskiej wyspie Jeju, gdzie tysiące ludzi, w tym dzieci i starcy, zostali zastrzeleni pod zarzutem kolaboracji. Książka opisuje wspólny proces żałoby narratorki i jej przyjaciółki Inseon, które, długo po wydarzeniu, noszą ze sobą traumę związaną z katastrofą, która dotknęła ich bliskich.
W twórczości Han Kang konfrontuje się z historycznymi traumami oraz niewidzialnymi zestawami zasad, a w każdej ze swoich prac ujawnia kruchość ludzkiego życia. Charakteryzuje ją unikalna świadomość powiązań między ciałem i duszą, żywymi i martwymi, a jej poetycki i eksperymentalny styl sprawił, że stała się innowatorką w prozie współczesnej.

Poetka Urszula Kozioł otrzymała Nagrodę Literacką Nike 2024. To jedno z najważniejszych wyróżnień literackich w Polsce. Kapituła doceniła jej tom poezji „Raptularz”. Zawiera on utwory, które są kontynuacją poetyckich poszukiwań wybitnej poetki. Ton lamentu i skargi, tak bardzo obecny w poprzednich tomach, tutaj przechodzi w refleksyjny, dojrzały humanizm, podziw i szacunek dla wszystkiego co kruche, wymagające uwagi i opieki. Ludzi, zwierząt, roślin.

93-letnia laureatka otrzymała prestiżową statuetkę zaprojektowaną przez Gustawa Zemłę oraz nagrodę pieniężną w wysokości 100 tysięcy złotych.

Podczas gali w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie wręczona została także Nike Czytelników. Otrzymał ją Michał Witkowski za książkę "Wiara. Autobiografia", w której autor wspomina pierwszych piętnaście lat swojego życia. To nie tylko zwykłe wspomnienia - to pełna humoru, ironii i nostalgii podróż do czasów PRL-u i wczesnych lat 90., widziana oczami dorastającego chłopca, który z czasem stanie się uznanym pisarzem.

Wyróżnienie, którego organizatorem jest Fundacja Nagrody Literackiej Nike, a współorganizatorem Wyborcza, zostało przyznane po raz 28.

W konkursie wybierana jest najlepsza książka poprzedniego roku, a brać udział mogą wszystkie gatunki literackie - od poezji poprzez dramat po reportaż. Wśród laureatów poprzednich edycji znaleźli się m.in. Czesław Miłosz, Olga Tokarczuk, Mariusz Szczygieł, Marcin Wicha, Andrzej Stasiuk czy Dorota Masłowska.


Relacja Katarzyny Ingram
Ralacja Doroty Piotrowskiej.
 

Zobacz także

2026-01-04, godz. 17:00 Filharmonia w Szczecinie ogłasza nabór na warsztaty „Jazz Camp for Kids” [ROZMOWA, ZDJĘCIA] „Jazz Camp for Kids”, to próba wczesnego rozpoczęcia rozwoju muzycznego dzieci i młodzieży poprzez umożliwienie im poznania instrumentów innych niż… » więcej 2026-01-04, godz. 17:00 Maestro Adam Banaszak poprowadził Koncert sylwestrowy i noworoczny w Złotej Sali Filharmonii [ROZMOWA z DYRYGENTEM, … Czy można wyobrazić sobie lepsze przywitanie nowego roku niż z „Cyrulikiem sewilskim” – operową komedią pomyłek, przebieranek, konspiracji, fałszywych… » więcej 2026-01-06, godz. 23:56 Koncert Noworoczny w Operze na Zamku [ROZMOWA] Opera na Zamku w Szczecinie zaprosiła swoich widzów na Koncert Noworoczny - pierwszy odbył się wczoraj (3 stycznie), kolejny - dziś (2 stycznia) o 18-tej… » więcej 2026-01-06, godz. 23:28 Podsumowanie 2025 roku - festiwale [POSŁUCHAJ] Festiwale są od strony organizacyjnej trudnym przedsięwzięciem, ale gra jest warta świeczki, bo publiczność bardzo je lubi. To zjawisko, proces, zagadnienie… » więcej 2026-01-06, godz. 23:46 Podsumowanie roku 2025 - festiwale filmowe Młodzi i Film w Koszalinie, Dąbskie Wieczory Filmowe, Ińskie lato Filmowe, Senior Movie i Szczeciński Festiwal Filmowy - to bezsprzecznie najważniejsze wydarzenia… » więcej 2026-01-06, godz. 23:07 Podsumowanie roku - wystawy w 2025 roku [POSŁUCHAJ] Najnowsza historia opowiedziana przez dzieła sztuki, wojny i konflikty zapisane w malarstwie, rzeźbie czy grafice oraz ludowa opowieść o świecie w instalacjach… » więcej 2026-01-07, godz. 00:01 Nieokrągłe urodziny Seweryna Krajewskiego [POSŁUCHAJ] Warto przypominać artystów z dawnych lat, zwłaszcza tych, którzy swego czasu mocno wpłynęli na nasze życie, a o których ostatnio mniej się mówi. Każdy… » więcej 2025-12-28, godz. 17:00 Co czytaliśmy w 2025 roku? [POSŁUCHAJ] Na pytanie „co czytaliśmy w 2025 roku?” nie ma jednej odpowiedzi. Ten rok był pełen odkryć, zaskoczeń i zachwytów. Jedno można stwierdzić z całą… » więcej 2025-12-28, godz. 17:00 Rok 2025 w Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie [POSŁUCHAJ] Ponad 400 wydarzeń muzycznych, edukacyjnych, plastycznych oraz społecznych skierowanych do najmłodszych, jak i najstarszych melomanów zrealizowano w 2025 roku… » więcej 2025-12-28, godz. 17:00 Festiwal Euromusicdra ma ma 10 lat Festiwal Euromusicdrama w ciągu 10 lat swojego istnienia stał się unikatową opowieścią o roli muzyki w teatrze. Dyrektorem artystycznym jest wybitny muzyk… » więcej
12345